Makale

Adli Sicil Kaydı Silme: Sabıka ve Arşiv Kaydı Ne Zaman Silinir? (2026)

· Ceza Hukuku

Adli Sicil Kaydı Silme - Adli sicil kaydı silme rehberi

Adli sicil kaydı silme, iki aşamada gerçekleşir: Ceza infaz edildiğinde kayıt adli sicilden arşive geçer; arşiv kaydı ise kanundaki sürelerin dolmasıyla tamamen ortadan kalkar. Örneğin 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu madde 12, çoğu mahkûmiyette arşiv kaydının ömrünü beş yılla sınırlar. Ancak memuriyet gibi hak yoksunluğu doğuran suçlarda bu süre on beş veya otuz yıldır. İdare silme işlemini kural olarak kendiliğinden yapar; kayıt yerinde duruyorsa dilekçeyle başvurursunuz.

Bu rehberde sabıka kaydı ile arşiv kaydı arasındaki farkı, silinme sürelerini, HAGB kararlarının durumunu, hak yoksunluklarının kaldırılmasını ve başvuru yolunu anlatıyoruz.

Adli Sicil Kaydı ve Arşiv Kaydı Nedir?

Halk arasında adli sicil kaydına “sabıka kaydı” denir. Özellikle bu kayıt, kişi hakkındaki kesinleşmiş mahkûmiyet kararlarını gösterir. Buna karşılık arşiv kaydı, adli sicilden çıkan bilgilerin belirli bir süre daha saklandığı ikinci bir kayıttır.

Bu nedenle iki kayıt arasındaki fark önemlidir. Çünkü adli sicil kaydını işverenler ve kurumlar sabıka kaydı belgesinde görür. Arşiv kaydını ise ancak kanunun saydığı kişiler ve makamlar görür.

5352 sayılı Adli Sicil Kanunu madde 10’a göre arşiv bilgilerini şu kişiler ve makamlar ister:

  • Kullanım amacını belirterek kişinin kendisi veya özel yetkili vekili
  • Soruşturma ve kovuşturma kapsamında savcılıklar, hâkimler ve mahkemeler
  • Yetkili seçim kurulları
  • Özel kanunlarda gösterilen hâllerde kamu kurumları

Adli Sicil Kaydı Ne Zaman Arşive Alınır?

Öncelikle kanun, adli sicildeki bilgilerin arşive geçeceği hâlleri madde 9’da sayar. Buna göre kayıt şu durumlarda adli sicilden çıkar ve arşive geçer:

  • Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazı tamamlandığında
  • Mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık olduğunda
  • Ceza zamanaşımı dolduğunda
  • Genel af çıktığında

Ayrıca adli para cezasına ilişkin mahkûmiyetler ile ertelenen cezalar, adli sicile hiç girmeden doğrudan arşive geçer. Bu nedenle bu kararlar sabıka kaydı belgesinde görünmez. Kişi ölürse adli sicil bilgileri de tamamen ortadan kalkar.

Arşiv Kaydı Ne Zaman Ortadan Kalkar?

Adli sicil kaydı silme sürecinin ikinci aşaması, arşiv kaydının tamamen silinmesidir. Kanunun 12. maddesi bu süreleri şöyle belirler:

DurumArşiv kaydının silinme zamanı
Kişinin ölümüÖlümle birlikte
Hak yoksunluğu doğurmayan mahkûmiyetlerArşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren 5 yıl
Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetler (hakları geri verme kararıyla)15 yıl
Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetler (geri verme kararı olmadan)30 yıl
Fiilin suç olmaktan çıkarılmasıHemen, talep aranmadan
Yargılamanın yenilenmesi sonunda beraatHemen

Burada hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetler, Anayasa madde 76 ile TCK dışındaki kanunlarda bir hakkı kullanmayı engelleyen mahkûmiyetlerdir. Örneğin Devlet Memurları Kanunu, zimmet, rüşvet, hırsızlık ve dolandırıcılık gibi suçlardan mahkûm olanların memur olmasını engeller. Bu nedenle bu tür kayıtlar için daha uzun süreler geçerlidir.

HAGB Kararı Adli Sicilde Görünür mü?

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, adli sicil kaydına girmez. Bunun yerine sistem bu kararı yalnızca yargı makamlarının görebildiği özel bir kayıtta tutar. Bu yüzden HAGB kararı sabıka kaydı belgesinde görünmez.

Ayrıca kişi beş yıllık denetim süresini yükümlülüklere uyarak geçirirse mahkeme davanın düşmesine karar verir. Ancak kişi bu süre içinde kasıtlı yeni bir suç işlerse mahkeme hükmü açıklar ve mahkûmiyet kaydı oluşur. Ayrıntılar için HAGB rehberimize göz atın.

Hak Yoksunluklarını Kaldırma Yolu

Öte yandan bazı mahkûmiyetler, cezanın infazından sonra da belirli hakları kullanmayı engeller. Örneğin memuriyete girme, bazı meslekleri icra etme veya silah ruhsatı alma bu haklar arasındadır. Bu engeli kaldırmak için kanunun “yasaklanmış hakların geri verilmesi” adını verdiği yola başvurursunuz.

5352 sayılı Kanun madde 13/A bu yolun şartlarını sayar:

  • Cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren üç yıl geçmiş olmalıdır.
  • Kişi bu süre içinde yeni bir suç işlememiş olmalıdır.
  • Mahkeme, kişinin iyi hâlli bir hayat sürdüğü kanaatine varmalıdır.

Bu başvuruyu hükmü veren mahkemeye veya ikametinizin bulunduğu yerdeki aynı derecedeki mahkemeye yaparsınız. Ancak bu karar, TCK madde 53’teki hak yoksunluklarını değil, diğer kanunlardaki yoksunlukları kaldırır. TCK 53 kapsamındaki yoksunluklar için belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma yazımızı okuyun.

Adli Sicil Kaydı Silme Başvurusunu Nasıl Yaparsınız?

Kural olarak Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü, süreleri dolan kayıtları kendiliğinden siler. Ayrıca kanun, silme kararlarını almak için üç hâkimden oluşan bir komisyon öngörür. Ancak uygulamada süresi dolduğu hâlde kaydın silinmediği durumlarla karşılaşırsınız.

Böyle bir durumda şu adımları izleyin:

1. e-Devlet üzerinden adli sicil kaydınızı ve arşiv kaydınızı sorgulayın.

2. Kaydın arşive alındığı tarihi ve silinme süresinin dolup dolmadığını hesaplayın.

3. Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne hitaben bir dilekçe yazın.

4. Dilekçede kimlik bilgilerinizi, ilgili mahkûmiyet kararını ve silinme talebinizi açıkça belirtin.

5. Dilekçeyi bulunduğunuz yerdeki Cumhuriyet başsavcılığı adli sicil bürosuna verin.

Adli Sicil Kaydı Silme Dilekçe Örneği

ADALET BAKANLIĞI
ADLİ SİCİL VE İSTATİSTİK GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE
Gönderilmek üzere
TRABZON CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI ADLİ SİCİL BÜROSUNA

TALEP EDEN: Ad Soyad, T.C. Kimlik No, Adres

KONU: Arşiv kaydımın silinmesi talebidir.

AÇIKLAMALAR:
1- Hakkımda .... Asliye Ceza Mahkemesinin ..../.... Esas, ..../.... Karar sayılı ilamı ile verilen mahkûmiyet kararının infazı ../../.... tarihinde tamamlanmıştır.
2- 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu madde 12/1-c uyarınca arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren beş yıllık süre dolmuştur.
3- Buna rağmen arşiv kaydım silinmemiştir.

SONUÇ VE İSTEM: Arşiv kaydımın 5352 sayılı Kanun madde 12 uyarınca tamamen silinmesini saygıyla talep ederim.

Tarih
Ad Soyad
İmza

Sabıka Kaydı ve İş Başvuruları

Uygulamada özel sektör işverenleri, çalışan adayından genellikle e-Devlet üzerinden alınan adli sicil kaydı belgesini ister. Ancak bu belgede yalnızca adli sicildeki kayıtlar görünür; arşiv kaydı görünmez. Bununla birlikte kamu kurumları, özel kanunlarda gösterilen hâllerde arşiv kaydını da sorgular.

Ayrıca kanun, bir kişi hakkında karar verirken yakınlarının adli sicil ve arşiv kayıtlarının istenmesini yasaklar. Yani kardeşinizin veya eşinizin sabıka kaydı, kural olarak sizin bir haktan yoksun kalmanıza gerekçe olamaz.

Trabzon’da Adli Sicil Kaydı Silme İçin Destek

Uygulamada adli sicil kaydı silme sürecinde en sık hata, sürelerin yanlış hesaplanmasıdır. Bu yüzden kaydınızın türünü ve arşive alındığı tarihi doğru tespit edin. Ceza dosyalarınız için Trabzon ceza avukatı sayfamızdan bize ulaşın.

Sıkça Sorulan Sorular

Sabıka kaydı kaç yılda ortadan kalkar?

Ceza infaz edildiğinde kayıt adli sicilden arşive geçer. Kanun arşiv kaydını çoğu mahkûmiyette beş yıl sonra, hak yoksunluğu doğuran suçlarda on beş veya otuz yıl sonra tamamen siler.

Arşiv kaydını kimler görür?

Arşiv kaydını kişinin kendisi, özel yetkili vekili, savcılık ve mahkemeler, seçim kurulları ve özel kanunlarda gösterilen kamu kurumları görür.

HAGB kararı sabıka kaydında görünür mü?

Hayır. Sistem HAGB kararını adli sicile değil, yalnızca yargı makamlarının görebildiği özel bir kayda yazar.

Adli para cezası sabıka kaydına girer mi?

Adli para cezasına ilişkin mahkûmiyetler adli sicile girmeden doğrudan arşive geçer. Bu yüzden sabıka kaydı belgesinde görünmez.

Adli sicil kaydı silme başvurusunu nereye yaparsınız?

Süresi dolduğu hâlde silinmeyen kayıtlar için Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne hitaben dilekçe yazar ve bunu Cumhuriyet başsavcılığı adli sicil bürosuna verirsiniz.

Yazan: Av. Arb. Ali Kemal Şengül, Trabzon Barosu